Âu Lạc · An Dương Vương · Thế kỷ III TCN

Thành Cổ Loa

Đang dựng cảnh…

Lược sử Việt Nam
Lộ trìnhBản chữ

Cuối thời Hùng Vương

Từ Văn Lang đến Âu Lạc

Cuối thời Hùng Vương, Thục Phán, thủ lĩnh người Âu Việt, hợp nhất đất Văn Lang của người Lạc Việt, lập ra nước Âu Lạc và xưng là An Dương Vương.

Đại Việt sử ký toàn thư chép việc này vào năm 257 TCN. Nhiều nhà nghiên cứu ngày nay đặt sự ra đời của Âu Lạc muộn hơn, vào cuối thế kỷ III TCN, sau cuộc kháng chiến của người Việt chống quân Tần.

Phong Khê

Đắp thành

An Dương Vương đóng đô ở Phong Khê, nay là Cổ Loa, phía bắc Hà Nội, và cho đắp thành.

Sử cũ chép thành rộng hơn nghìn trượng, xoáy như hình trôn ốc, nên gọi là Loa Thành, nghĩa là thành hình ốc.

Kéo sang phải để đắp thành

Dấu tích

Ba vòng thành

Dấu tích còn lại cho thấy Cổ Loa có ba vòng thành đắp bằng đất. Vòng ngoài dài khoảng 8 km, vòng giữa khoảng 6,5 km, vòng trong hình gần chữ nhật, dài khoảng 1,6 km.

Ngoài mỗi vòng thành có hào nước, thông với sông Hoàng. Hào vừa để phòng thủ, vừa cho thuyền đi lại giữa các vòng thành.

Truyền thuyết

Nỏ thần

Truyền thuyết kể rằng khi thành xong, thần Kim Quy để lại cho vua một chiếc vuốt. Vua sai Cao Lỗ lấy vuốt làm lẫy nỏ. Nỏ thần bắn một phát giết được nhiều giặc.

Triệu Đà, vua nước Nam Việt ở phương Bắc, nhiều lần đem quân sang đánh nhưng không thắng được.

Mưu kế

Mỵ Châu – Trọng Thủy

Triệu Đà giả cầu hoà, cho con trai là Trọng Thủy sang hỏi cưới Mỵ Châu, con gái An Dương Vương.

Theo truyền thuyết, Trọng Thủy ở rể trong thành, dò biết bí mật của nỏ thần, đánh tráo lẫy nỏ rồi tìm cớ về nước.

Khoảng năm 179 TCN

Mất nước

Triệu Đà cất quân đánh. An Dương Vương cậy có nỏ thần, đến khi giặc tới gần mới biết nỏ đã mất linh, đành thua chạy về phương Nam.

Truyền thuyết kể Mỵ Châu rắc lông ngỗng dọc đường cho chồng tìm theo. Rùa Vàng hiện lên chỉ ra kẻ thù ở ngay sau lưng. Vua chém Mỵ Châu rồi theo rùa xuống biển.

Sau Âu Lạc

Hơn một nghìn năm

Âu Lạc bị sáp nhập vào nước Nam Việt của họ Triệu. Năm 111 TCN, nhà Hán diệt Nam Việt và đặt ách cai trị trực tiếp lên đất Âu Lạc cũ.

Thời kỳ Bắc thuộc bắt đầu, kéo dài hơn một nghìn năm, cho đến trận Bạch Đằng năm 938.

Bạn có biết?

Cổ Loa hôm nay

Ngày nay, những đoạn thành đất và hào nước của Cổ Loa vẫn còn ở phía bắc Hà Nội. Đền Thượng thờ An Dương Vương, am Bà Chúa thờ Mỵ Châu, cùng giếng Ngọc gắn với truyền thuyết Trọng Thủy.

Năm 939, sau chiến thắng Bạch Đằng, Ngô Quyền lại chọn Cổ Loa làm kinh đô.

Nguồn tham khảo

  • Đại Việt sử ký toàn thư, Ngoại kỷ, quyển I, Kỷ nhà Thục (Ngô Sĩ Liên và các sử thần, 1479).
  • Lĩnh Nam chích quái, "Truyện Rùa Vàng" (sưu tập thế kỷ XIV–XV).
  • Việt điện u linh (Lý Tế Xuyên, 1329).
  • Tư Mã Thiên, Sử ký, "Nam Việt liệt truyện".
  • Nam C. Kim, The Origins of Ancient Vietnam (Oxford University Press, 2015).
  • Viện Sử học, Lịch sử Việt Nam, tập 1 (NXB Khoa học xã hội).

Tiếp theoHai Bà Trưng · 40

Đọc bản chữGóp ý, sửa nội dungLộ trình lịch sửCác chương khác

Bản thử nghiệm. Phần nỏ thần, Rùa Vàng, Mỵ Châu – Trọng Thủy là truyền thuyết. Nội dung đang chờ chuyên gia sử học thẩm định. Giọng đọc do máy tổng hợp.

Nội dung theo giấy phép CC BY-SA 4.0. Mã nguồn MIT.